Petai rhaid i chi feddwl am adeilad sy'n cyfleu ‘Prydeindod’ pa un fyddech chi'n ei roi ar frig y rhestr? Dau Dŷ'r Senedd? Palas Buckingham efallai?

Maent yn sicr yn symbolau gwych o Brydain ac maent yn cynrychioli'r DU yn eu ffyrdd eu hunain. Ond yn bensaernïol, nid ydynt mor Brydeinig ag y maent yn ymddangos. 

Daw addurnwaith toreithiog Ddau Dŷ'r Senedd, er enghraifft, o'r arddulliau Gothig sy'n tarddu o Ffrainc yr oesoedd canol. Ac mae arnom ddyled fawr i syniadau Andrea Palladio, pensaer Eidalaidd o'r 16eg ganrif, am fawredd Palas Buckingham.

Y gwirionedd yw bod pensaernïaeth Brydeinig – hyd yn oed yr adeiladau hynny a ystyrir fel y rhai mwyaf Prydeinig ohonynt i gyd – yn cynnwys cyfuniad eang o arddulliau amrywiol o bedwar ban byd, yn ymestyn yn ôl ar hyd y canrifoedd.

Diolch i hyn, rydym yn mwynhau amrywiaeth bensaernïol eang yn ein hamgylchedd adeiledig: o ffyrdd a baddondai Rhufeinig i eglwysi a chestyll Normanaidd, i'r plastai a'r cartrefi urddasol a ailddyfeisiodd motiffau clasurol, i'r trefi a'r terasau o'r cyfnod Sioraidd, y cyfnod Fictoraidd a'r 20fed ganrif, sy'n rhan fawr o'n tirluniau trefol.

Dehongli syniadau

Wrth i syniadau o dramor ddod i Brydain, mae penseiri ar hyd yr oesoedd yn aml wedi'u dehongli o safbwynt Brydeinig.

Er enghraifft, roedd pensaernïaeth Sioraidd o'r 18fed ganrif – a ddisgrifir yn aml fel hoff arddull Prydain oherwydd ei geometreg syml a'i gymesuredd boddhaol – yn ddehongiad Prydeinig unigryw o bensaernïaeth Dadeni gynharach Ewrop gyfandirol.

Er bod tystiolaeth ohoni mewn sawl lle ym Mhrydain, mae'n debyg mai yng Nghaerfaddon y caiff ei dathlu fwyaf, lle mae ffryntiadau Sioraidd o faen lliw mêl ysgubol y Cilgant Brenhinol a'r Syrcas yn parhau i syfrdanu ymwelwyr 250 o flynyddoedd ar ôl iddynt gael eu hadeiladu.

Roedd yr arddull mor boblogaidd fel y cafodd ei hallforio o Brydain i'r byd Saesneg ei iaith.

Ailddychmygu traddodiad

Mae ailddehongli arddulliau rhyngwladol ar gyfer anghenion Prydeinig yn rhan o broses greadigol sy'n parhau hyd heddiw.

Mae penseiri Prydeinig yn parhau i ailddychmygu dyluniadau traddodiadol o bell a'u hailddefnyddio ar gyfer anghenion lleol.

Ystyriwch waith Shahed Saleem, er enghraifft, sydd wedi bod yn meddwl am sut y gellir gwella dyluniad mosgiau ym Mhrydain er mwyn gwasanaethu cymunedau yn well.

Nid yw'n defnyddio minaretau na chromennau traddodiadol, gan ddadlau mai swyddogaethau cyfyngedig sydd ganddynt yng ngyd-destun y DU. Yn hytrach, mae'n ceisio creu iaith bensaernïol newydd sy'n adlewyrchu hunaniaeth Foslemaidd Brydeinig.

Mae ei waith ar gyfer y Masjid Alhikmah yn Aberdeen yn cynnwys dyluniad petryal hynod o gyfoes, ond mae'n cynnwys patrwm siâp seren ailadroddus hefyd sy'n nodweddiadol o arddulliau geometrig Islamaidd traddodiadol sy'n gwneud yr adeilad yn un hawdd ei adnabod fel mosg. Mae hefyd wedi'i wneud o flociau gwenithfaen, gan barchu pensaernïaeth a deunyddiau lleol Aberdeen, ‘y ddinas wenithfaen’.

Drwy gyfuno dylanwadau, mae'n gobeithio gwneud adeiladau yn fwy hygyrch yn ddiwylliannol, mewn ffordd sy'n ymateb i gymunedau cyfan, gan adlewyrchu amlddiwylliant ac amrywiaeth y DU.

Dathlu amrywiaeth

Yn hytrach na bod yn addasiadau o arddulliau rhyngwladol, mae rhai o adeiladau mwyaf diddorol ac anarferol y DU yn deyrngedau llawn iddynt.

Mae'r Pafiliwn Brenhinol cywrain yn Brighton, er enghraifft, yn ymhyfrydu yn ei ddieithrwch ei hun, man encilio glan môr Sior IV a allai fod wedi dod yn syth o stori tylwyth teg Indiaidd. Gyda phigdyrau rhychiog a pheth wmbredd o gromennau dwyreiniol, mae moethusrwydd ei edrychiad allanol yn parhau y tu mewn gydag ardaloedd mewnol crand, gan gynnwys yr Oriel Hir sydd i fod i greu awyrgylch llwyn bambŵ wrth iddi nosi.

Ac yn codi uwchlaw brigau coed Gerddi Kew yn Llundain mae'r Pagoda Mawr, a adeiladwyd yn 1762. Ar y pryd dyma oedd y fersiwn fwyaf cywir o adeilad Tsieineaidd yn Ewrop. Mae'n cael ei adnewyddu ar hyn o bryd, ac yn fuan bydd yn cynnwys y 80 draig a welwyd ar ei ddeg to yn wreiddiol.

Y dyddiau hyn mae pensaernïaeth fel proffesiwn yn wirioneddol ryngwladol hefyd. Mae gan rai o gwmnïau mwyaf y DU dimau rhyngwladol o'r radd flaenaf sydd wedi bod yn gyfrifol am lawer o'r adeiladau cyfoes hynny sydd wedi creu'r argraff fwyaf ym Mhrydain – fel Adeilad Selfridges yn Birmingham a Phier Hastings, enillydd gwobr Stirling Sefydliad Brenhinol Penseiri Prydain am bensaernïaeth eleni.

Cymerwch ran yn y diwydiant adeiladu

Mae'r amrywiaeth wych o adeiladau ac arddulliau pensaernïol yn y DU yn dangos cymaint sydd i'w ddarganfod yn yr amgylchedd adeiledig – a chymaint sydd i'w ddarganfod wrth ddilyn gyrfa yn y diwydiant adeiladu.

Mae hefyd yn rhan o'r ffordd y mae'r diwydiant adeiladu ei hun yn ymdrechu i fod yn weithlu gwirioneddol amrywiol a chynhwysol.

Mae cynifer o swyddi a gyrfaoedd adeiladu cyffrous ar gael. Cewch wybod mwy gyda'n Porwr Gyrfaoedd neu rhowch gynnig ar ein cwis personoliaeth er mwyn cael syniad gwell o'r hyn a fyddai'n addas ar eich cyfer chi.